Guarana

Guarana jest rośliną z Ameryki południowej o charakterystycznych czerwonych owocach. Posiada wiele dobroczynnego działania, które zawdzięcza swoim nasionom, posiadającym zdolność syntezy kofeiny. Niegdyś guaranę nazywano „darem od Boga” bądź „eliksirem młodości”. W Europie zaś nasiona sprzedawano jako afrodyzjaki. Poniekąd wszystkie te przesłanki mają wiele wspólnego ze współczesnym działaniem guarany na organizm człowieka.

Działanie

Działanie guarany podyktowane jest zawartością kofeiny, która polepsza sprawność umysłową organizmu, zwłaszcza w stanach przemęczenia, wzmożonego stresu bądź choroby. Wpływa na efektywność procesów myślowych, koncentracji i szybkość zapamiętywania. Guarana zwiększa wytrzymałość organizmu podczas treningów, przeciwdziała fazie katabolicznej, a tym samym przyspiesza regenerację mięśni po wysiłku fizycznym, redukując kwas mlekowy zgromadzony podczas ćwiczeń co umożliwia bardziej efektywną budowę tkanki mięśniowej i szybsze spalanie tkanki tłuszczowej. Reguluje wahania i niedobory adrenaliny obecne podczas depresji i migreny wpływając na polepszenie ogólnego nastroju. Posiada także działanie lipolityczne, które może zwalczyć podwyższone stężenie cholesterolu we krwi, a także redukować niechciany celulit.

Właściwości antyoksydacyjne guarany

Ekstrakt z pestek guarany posiada udowodnione działanie antyoksydacyjne, które spowalnia procesy starzenia się organizmu, zmniejszają ryzyko chorób sercowo-naczyniowych oraz nowotworowych. Badanie przeprowadzone w Słowenii potwierdza tę tezę. Ekstrakt z nasion guarany został poddany badaniu na zawartość katechin, antocyjanów i fenoli – związków o silnych właściwościach przeciwutleniających. Aktywność antyoksydacyjna została ocenia metodą DPPH oraz przy użyciu β-karotenu. Ekstrakt uzyskany w temperaturze otoczenia charakteryzował się największą zawartością związków fenolowych na poziomie 181 mg oraz prawie 30 mg antocyjanów. Poprzez wysoki współczynnik antyoksydacyjności nasiona guarany stały się popularnym naturalnym przeciwutleniaczem dodawanym do żywności jako składnik wzbogacający. Jednak konieczne są dalsze badanie oceniający szerszy zakres składników o działaniu bioaktywnym.

Wpływ guarany na koncentrację

Korzystne działanie guarany na centralny układ nerwowy dowiedli naukowcy przeprowadzając badanie na grupie zdrowych osób. Podawano im 75 mg guarany z 12% zawartością kofeiny lub mieszankę z dodatkiem żeń-szenia (200 mg). Sprawność umysłową oceniano przed podaniem preparatów oraz po podaniu w 2 godzinnych odstępach czasowych. Obserwowano orientację przestrzenną, szybkość liczenia i wyboru, stosowanie odpowiednio dobranych słów. Zauważono, że efektywność wykonywania ww. umiejętności rośnie wraz z czasem zażycia suplementu. Zwrócono także uwagę, że stosowanie guarany
i żeń-szenia razem znacznie lepiej wpływa na sprawność umysłową organizmu człowieka.

Źródła guarany

guarana zmniejsza uczucie zmęczenia

Suplementy guarany w postaci tabletek są najdogodniejszą formą jej spożycia. Można je spożywać w każdej chwili bez dodatkowych wskazań – oczywiście zgodnie z dawkowaniem dostępnym na opakowaniu. Inne formy przyjmowania guarany obejmują napoje energetyczne lub izotoniczne – jednak nie są zalecane ze względu na częsty dodatek sztucznych substancji słodzących i barwników. Dobrą alternatywną są herbaty z dodatkiem guarany, aczkolwiek stężenie i wchłanianie w tym przypadku będzie znacznie mniejsze.

Dorota Sikora, dietetyk
Instytut Zdrowego Żywienia i Dietetyki Klinicznej SANVITA